Leer mediteren als een monnik!

Rust in je hoofd, geen stress, de stilte in, op je ademhaling letten… je hebt het vast allemaal al wel eens gehoord wanneer je wilde beginnen te mediteren. Maar… mediteer je wel echt? Wanneer mediteer je nu eigenlijk? Ben je niet meer bezig goed recht te zitten? Of op je ademhaling te concentreren? Of heb je moeite om je hoofd gedachteloos te houden? Kortom: wat is meditatie? Waar komt meditatie vandaan? En misschien nog wel de meest belangrijkste vraag: WAAROM zou je willen mediteren?

Mediteren: wat betekent het letterlijk?

Volgens het online woordenboek van Van Dale, heeft mediteren de volgende betekenis:

me·di·te·ren (mediteerde, heeft gemediteerd)
1 zich concentreren op zijn innerlijkdiep nadenken

Bij deze officiële betekenis van het woord zelf, valt het misschien op dat de term concentreren oftewel concentratie naar voren komt. Het leren concentreren is namelijk een gave dat iedereen bezit, maar niet iedereen goed ontwikkeld heeft. Kan men niet goed concentreren, dan is het in feite onmogelijk om te mediteren. Concentratie, vrij vertaald in het Sanskriet en yogische termen naar Dharana – धारणा, is een onderdeel van yoga. En meditatie oftewel dhyana – ध्यान, is hierbij ook een onderdeel van yoga. Verder op deze pagina wordt dit nader toegelicht.

Wat is meditatie (ध्यान -dhyana) precies?

Meditatie, ook wel Dhyana (ध्यान) genoemd in het Sanskriet staat voor één van de acht onderdelen van yoga. Het beslaat het zevende onderdeel volgens het model, genaamd: The Eight Limbs of Patanjali. Het uiteindelijke doel van meditatie is om samadhi (समाधि) te bereiken, oftewel éénwording met het Al. Dit wordt ook wel gezien als een staat van verlichting. Dit is tevens het achtste en laatste onderdeel van de yogische filosofie van Patanjali.
Klinkt zweverig, maar in feite kun je het zien als je ware natuur opzoeken als mens zijnde. Dit is de stilte. In de stilte spreekt je onderbewustzijn tegen je. In je onderbewustzijn zitten al je gewoontes, je aangeleerde conditioneringen. Zowel de ‘gezonde‘ als ‘giftige‘ conditioneringen.

Mediteer je op de juiste manier, dan kun je ruimte scheppen. Deze ruimte zorgt voor overzicht. Dit overzicht leidt tot helderheid. Deze helderheid leidt tot nieuwe inzichten. En deze inzichten leiden vanzelf naar een nieuwe conditionering wanneer je ze lang genoeg blijft herhalen. En op basis van deze conditionering kun je gegronde keuzes maken. En de keuzes die je maakt, bepalen uiteraard de kwaliteit van jouw leven…

De yoga filosofie van Patanjali

De eerste vier limbs (Yam, Niyam, Asana, Pranayama) kun je beschouwen als de uiterlijke vormen van yoga. De laatste vier limbs (Pratyahara, Dharna, Dhyana en Samadhi) kun je daarentegen beschouwen als de innerlijke vorm van yoga. Hierbij fungeert het vierde onderdeel, Pranayama genaamd, letterlijk en figuurlijk als ‘brug’ tussen deze twee uitersten. Dit komt omdat ademhaling, wat de driving force is binnen dit yogische onderdeel, in de eerste instantie een fysieke handeling is, maar dat ook tegelijkertijd invloed heeft op je mind.
Samen vormen alle acht takken het complete plaatje wanneer het komt op de yogische filosofie, volgens Patanjali. Uiteraard zijn er nog veel meer yoga vormen, waar meer over te lezen valt op de pagina: Wat is Yoga?

Zoals te zien is volgens The 8 Limbs of Patanjali, is Dhyana – ध्यान (#7) meditatie. Het beoefenen van mediteren is dus yoga. En yoga is meditatie. Mediteren is dus kortom: één van de acht onderdelen van yoga.

Yoga: The 8 Limbs of Patanjali

Externe Yoga

#1 Yam – यम /Externe omgeving
Geweldloosheid, respect, waarheid, niet stelen etc. 

#2 Niyam – नियम /Interne omgeving
Reiniging lichaam, zelfonderzoek en overgave.

#3 Asana – आसन /Fysieke houdingen en oefeningen 
Het fundament voor fysieke gezondheid en meditatie.

#4 Pranayama – प्राण & आयाम /Levensenergie langduriger ontwikkelen
Chakra’s in balans krijgen d.m.v. ademhalingstechnieken.

Interne Yoga

#5 Pratyahara – प्रत्याहार /Bewustzijnsbeheersing
Stop de voeding van prikkels voor de zintuigen.

#6 Dharana – धारणा /Wilskracht en concentratie 
Bewustzijn vasthouden en concentreren op een intern of extern object.

#7 Dhyana – ध्यान /Meditatie
Inwaarts keren om een mens zijn ware aard te her-inneren.

#8 Samadhi – समाधी /Verlichting
Eén worden met het Al, de Bron.

Wie was de verlichte yogi, genaamd Patanjali?

Zijn identiteit is, vandaag de dag, nog steeds omhult door een dikke laag mist van mysterie. Het enige wat onderzoekers en wetenschappers wereldwijd kunnen vertellen is dat hij (of zij) een schrijver was van maar liefst 195 sutra’s (verzen) over de yogische filosofie. Het meest bijzondere hieraan is dat Patanjali hiervoor slechts 500 verschillende Sanskriet woorden heeft gebruikt. Dit betekent kortom, dat er veel ruimte is overgelaten voor eigen interpretatie. 
Hiernaast wordt ook geschreven dat Patanjali naast een auteur, ook een Indiase wetenschapper en filosoof was en leefde hoogstwaarschijnlijk in de 2e eeuw voor Christus. Het zeker is dus wel dat zijn boek, getiteld ‘De Yoga Sutra’s van Patanjali’ gezien wordt als de bakermat van de moderne yogische filosofie en wetenschap.

Waar is mediteren goed voor?

Dagelijks kijk je naar je eigen lichaam in de spiegel en denkt: zie ik er wel goed uit? Wat voor kleding staat mij goed? Welke kleuren? Zal ik naar de kapper gaan of juist niet? Kortom: je zorgt goed voor je fysieke voorkomen. Je bent er erg bekend mee, omdat je het een paar keer per dag gereflecteerd in de spiegel ziet. Je neemt er je tijd voor.

Maar ben je ook wel bekend met hoe jij eruit ziet aan de binnenkant? Dankzij meditatie kun je namelijk kennismaken met de jij in jouzelf! Je leert bepaalde emoties beter te herkennen en je identificeert je er minder snel mee, met als gevolg dat je de emotie of gedachte als derde persoon kunt aanschouwen en daadwerkelijk een bewuste keuze kunt maken of je nu wel of niet meegaat met deze emotie. Het lijden van binnen wordt kortom langzaam maar zeker getemd en je ware menselijke waard zal meer en meer naar boven komen drijven: liefde en gelukzaligheid. Je zult leren keuzes maken op basis van liefde in plaats van angst.

Misvattingen over mediteren
Veel mensen denken dat ze mediteren doordat zij rustig, stil en door niet te bewegen op een kussentje zitten. Of dat ze mediteren wanneer ze koken, hardrennen of de hond uitlaten. Dit zijn misvattingen over wat mediatie nu precies is.
Wanneer je roerloos op een kussen zit ben je vaak met omgevingsgeluiden bezig. Wanneer je kookt, let je op het toevoegen van de juiste ingrediënten in de pan. Wanneer je buiten aan het hardlopen bent, ben je letterlijk het verkeer aan het ontwijken. En wanneer je je hond aan het uitlaten bent… let je op de hond of hij zijn behoefte wel doet. Of je bent bezig met het opruimen daarvan…

Dit is niet wat mediteren inhoudt, maar het wordt wel vaak op deze manier in de volksmond genoemd en geuit.

Pre-meditatie: wat vooraf het mediteren gaat

De hele filosofie van Patanjali is gebaseerd op ‘comfortabel’ te kunnen zitten in een meditatiehouding. Dit is platonisch verwoord, ‘het doel’ van yoga. Alle stappen die Patanjali uitlegt, komen in feite neer op de voorbereidingen op goed kunnen mediteren.

Hoe staan de verschillende onderdelen met elkaar in verbinding?

#1 Yam – यम /Externe omgeving
Zorg je niet goed voor anderen en je leefomgeving? Dan zul je je nauwelijks of nooit écht verbonden voelen met de medemens.
#2 Niyam – नियम /Interne omgeving
Voel je je niet verbonden met je jezelf? Hoe kun je dan ooit wat betekenen voor een ander?
#3 Asana – आसन /Fysieke houdingen en oefeningen
Men zegt niet voor niets dat de lichaam de tempel van de ziel is! Koester het en onderhoud het net zoals je met je auto doet.
#4 Pranayama – प्राण & आयाम /Levensenergie uitbreiden
Breng je energetische lichaam (chakra’s) weer in balans d.m.v. ademhalingstechnieken en vormt letterlijk en figuurlijk de brug tussen de eerste vier uiterlijke yoga-onderdelen en de daaropvolgende innerlijke yoga-onderdelen.
#5 Pratyahara – प्रत्याहार /Bewustzijnsbeheersing
Zorg ervoor dat jij je zintuigen beheerst en niet dat jouw zintuigen jouw leven beheersen. Doe je dit niet? Dan ben je als een boot op een stormachtige oceaan zonder TomTom aan boord.
#6 Dharana – धारणा /Wilskracht en concentratie
Zonder wilskracht gaat je bewustzijn als een flipperbal alle kanten op en zonder concentratie kun je je niet toeleggen op een (levens)doel. Ontwikkel je wilskracht en houdt je aandacht op wat je in je leven wilt manifesteren.
#7 Dhyana – ध्यान /Meditatie
Nu je alle vorige stappen begrijpt, kun je het in de praktijk brengen en het zelf gaan ervaren. Om goed de innerlijke conversatie aan te gaan zijn er vele meditatietechnieken die je kunt hanteren. Welke goed voelen, behoud je. Welke oncomfortabel voelen, laat je links liggen. Er is geen goed of fout hierin.
#8 Samadhi – समाधी /Verlichting
Het laatste onderdeel staat voor verlichting. Net als Siddartha Gautama, de Indiase prins ervaarde, voordat hij De Boeddha (Degene die Verlicht is) werd genoemd. Men zegt dat wanneer je minimaal 3 uren ononderbroken kunt mediteren, je een glimp van die lichaams-, geest- en ziels-connectie zult kunt ervaren.

Onderzoek naar mediteren

Volgens een Amerikaanse onderzoek zijn er vele gezondheidsvoordelen wanneer je regelmatig mediteert. Zo zijn onderstaande cijfers gebaseerd op het Amerikaanse artikel “27 Meditation Statistics for Your Well-Being in 2021”. (Geschreven door: / January 3, 2021)

Waarom zou je mediteren? (bron: The Good Body)
Verbeteren van de gezondheid 76%
Energieniveau verhogen 60%
Verbeteren geheugen en concentratie 50%
Verlichten van onrust, stress en depressie 50%
Verbeterd onrust bij 6-9 maanden mediteren (bron: Project Meditation)
Bij bijna 2/3 van de mediterende mensen, verlagen de onrust niveaus 60%
Meditatie kan de kans van ziekenhuisopname bij coronabesmetting verminderen (bron: Project Meditation)
Meditatie is een ontspanningstool, wat zorgt voor stressverminderen, wat een welbekende oorzaak is van vele ziektes 87%
Meditatie verlaagt de symptonen van slapeloosheid (bron: Project Meditation)
Val sneller in slaap, slaap dieper en wordt uitgerust wakker 75%
Meditatie verlaagt de symptonen van PMS (bron: Meditation 24/7)
Vrouwen die mediteren verlagen hun premenstruele syndroom symptomen 57%
Meditatie verlaagt de symptonen van post-traumatische stress-stoornis (bron: NCBI)
Krijg stap voor stap helderheid en identificeer je minder met je beleefde trauma(s) 73%
Meditatie verlaagt verhoogde bloeddruk (bron: Meditation 24/7)
Regelmatig mediteren verlaagt de bloeddruk met het gevolg dat het innemen van medicatie weer vermindert 80%

Maak kennis met de kracht van meditatie!

Nieuwsgierig geworden? Of heb je de behoefte om mediteren tot een regelmatige gewoonte van je lifestyle te maken?
Dan bieden wij diverse diensten aan: